# Mesaj Disiplini

<!-- toc -->

## Gönderene asla güvenmeyin<a name="gonderene-guvenme"></a>

Yaşanan çoğu saldırının temel kaynağının e-postalar olmasının nedeni gönderenin kimliğini doğrulama imkanı olmamasıdır.

Tekrar edelim; Herhangi biri, bir e-postanın gönderen bilgisini başka birinden gelmiş gibi taklit edebilir.

Gönderenin doğrulanması zor olduğundan, e-posta kutusu **oltalama ve kötücül yazılımlarla** yapılan saldırıların _habitatıdır_.

* **Oltalama Saldırısı**: Bir kişinin olmadığı biri gibi kendini tanıtıp, bu aldatma ile bilgi elde etmesidir. Saldırgan bu yöntem ile kimlik bilgilerinin, bankacılık bilgilerinin, parolaların veya diğer hassas verilerin peşinde olabilir.

* **Kötücül yazılım saldırısı**: Bir saldırganın sizi, bilgisayarınıza bir bağlantı veya eklenti aracılığı ile kötücül bir yazılımı yüklemeniz için kandırmasıdır.

Genel olarak e-posta kutunuzda gördüğünüz beklenmedik her e-postaya şüpheyle yaklaşmalısınız. Sizden bir bağlantıya tıklamanızı, bir eklentiyi indirmenizi veya bir bilgiyi göndermek gibi bir şey yapmanızı isteyen her e-posta -tanıdığınız birinden bile olsa- şüphe uyandırmalıdır.

Eğer hesabınıza başka biri tarafından girildiyse; hatırlamadığınız yanıtlar, yeni girdiler, yeni dizinler, oluşturmadığınız filtreler veya ayarlarınızda değişiklikler görmeniz mümkündür. Bunun gibi şüpheli durumlarda teknik destek almalı ve önleyici bir çözüm olarak parolalarınızı değiştirmelisiniz.

## E-postalardaki bağlantılardan sakının<a name="eposta-baglanti"></a>

Bağlantılar (linkler), çoğunlukla masum görünümlü, hatta kimi zaman e-postanın içinde gizli olan, saldırganların sizden bilgi çalmalarının veya cihazlarınızı ele geçirmelerinin en yaygın yollarından biridir.

En iyisi, e-postalarla gelen bağlantılara asla tıklamamaktır. Eğer e-posta ile gelen bir bağlantının mutlaka açılması gerekiyorsa şunlara dikkat edilmelidir:

* **E-posta bekliyor muydunuz?** Gelen adres tanıdığınız birinden gibi görünse bile, beklemediğiniz e-postalara dikkatle yaklaşmakta fayda vardır.
* **Gelen bağlantıya tıklamak yerine elle yazabilir misiniz?** Gönderilen bağlantı göründüğü gibi olmayabilir. Alan adları, aslına benzer eşyazımlar veya farklı harfler içeriyor olabilir (Ör. rakam olan "0" ile büyük "O", veya Latin ile Kiril alfabesi gibi). Size gelen bağlantı, <https://depo.oyd.org.tr> gibi görünüyor olabilir fakat aslında sizi saldırganın web sitesi olan <https://deρo.οyd.org.tr> adresine yönlendiriyor olabilir (İkinci bağlantıda Yunan alfabesindeki "ο/omicron" harfi var.). Bu tip saldırıları önlemenin en güvenli yolu, ilgili bağlantıyı adres çubuğuna elle yazmaktır.
* **Alan adını tanıyor musunuz?** Çoğu e-posta istemcisi, web tarayıcılarında olduğu gibi, imleci bağlantıların üzerinde tuttuğunuzda gittiği URL'i gösterir. Eğer bağlantının gittiği yer beklenmedik veya yabancı ise, gönderenin gerçek olup olmadığını teyit edin. Bağlantılar her zaman "https://" ile başlamalıdır. Eğer "data://" ile başlıyorsa bu kesinlikle bunun bir oltalama saldırısı olduğuna işarettir.

Bilinmeyen kişilerden veya şüpheli görünen e-postalarla gelen bağlantıları ve dosyaları asla açmayın. Tanıdığınız kişilerin aksine bilinmeyen kimseler size gerçekten ihtiyacınız olacak bir bağlantı veya dosya göndermeyecektir. Eğer bilinmeyen bir gönderenin bağlantısı gerçekten gerekli bir bilgi içeriyorsa, bu bilgiye webte yapılacak bir arama gibi daha güvenilir bir yolla ulaşmak mümkündür.

## Bir bağlantıya tıkladıktan sonra asla hesaplarınıza giriş yapmayın<a name="hesap-girisi"></a>

Eğer e-posta ile gelen bir bağlantıya tıklarsanız, açılan sayfada herhangi bir hesabınızın bilgileri ile giriş yapmamanız önemlidir. Eğer bir web sayfası sizden giriş yapmanızı isterse şu adımları takip edin:

1. Tarayıcınızda yeni bir sekme açın ve alan adını elle tekrar girin.
2. Yeni açtığınız sekmeden hesabınıza giriş yapın.
3. E-postadaki bağlantıya geri dönüp tekrar tıklayarak açın.
4. Bağlantı açıldığında sizden giriş yapmanızı istemiyor olması gerekir. Eğer yine de giriş yapmanızı istiyorsa bu e-posta muhtemelen oltalama saldırısıdır.

Bu yöntem sizi çoğu oltalama saldırısından koruyacaktır.

## Dosya eklerinden uzak durun<a name="dosya-eki"></a>

E-posta ekleri, oltalama saldırıları için aracı olmak dahil ciddi tehlikeler içerir. Dosya eklerinin gönderen ile alıcı arasında takip edilmediği veya değiştirilmediğine dair güvence yoktur. Haliyle gönderdiğiniz ekin alıcıya ulaşan ek ile aynı dosya olduğuna emin olamazsınız. Sizin ile alıcınız arasındaki kötücül bir sunucu, gönderinizi istediği gibi bir virüs veya kötücül yazılım ile değiştirebilir. Ek olarak gönderilen dosyalar alıcının, kontrol edilmesi kolay olmayan e-posta kutusunda kalmaktadır. Örneğin, kredi kartı bilgilerinizi içeren bir ödeme formunu satıcıya göndermeniz durumunda satıcı silmediği sürece o bilgi kendilerine ait e-posta sunucusunda duracaktır. Bir ihlal olması durumunda, sunucuya giren saldırganlar gönderdiğiniz bilgiye de erişecektir.

Dosyaları e-posta eki olarak göndermek yerine, bir sunucuda tutup bağlantılarını e-posta ile göndermek daha iyi bir çözümdür. İdeali, bu bağlantıların dosyaları bir parola ile koruduğu veya bir tür yetkilendirme sistemi ile giriş yapılan ve bir süre sonra süresi geçen sistemlerle sunulmasıdır. Bu bağlantılar, çoğu veri depolama sistemi tarafından kolaylıkla üretilebilmektedir. Kendi sunucunuzda duran veya uzak sunucularda bizzat çalıştırdığınız sistemler bu imkana sahip olabilir. (Örn. [Nextcloud](https://nextcloud.com/))

Geçici bir bağlantı ile dosya göndermek istiyorsanız, <https://share.riseup.net> servisini kullanabilirsiniz.

## Ek Okumalar<a name="ek-okuma"></a>

* [Security Self-defense / How to Avoid Phishing Attacks](https://ssd.eff.org/en/module/how-avoid-phishing-attacks)
* [Security Education Companion / Phishing and Malware](https://sec.eff.org/topics/phishing-and-malware)
* [Security In-a-box / Protect Your Device From Malware and Hackers](https://securityinabox.org/en/guide/malware/)
* [Security In-a-box / Keep Your Online Communications Private](https://securityinabox.org/en/guide/secure-communication/)
* [Security Planner / Spot Suspicious Emails](https://securityplanner.org/#/tool/spot-suspicious-emails)
